Tiêm vắc xin phòng bệnh ho gà chính là biện pháp phòng bệnh chủ động và hiệu quả nhất, các gia đình có trẻ trong độ tuổi tiêm chủng cần đưa trẻ em đi tiêm chủng vắc xin ho gà đầy đủ, đúng lịch.
Ho gà là một bệnh nhiễm khuẩn cấp tính đường hô hấp, thường xảy ra ở trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ dưới 5 tuổi. Hiện nay, ho gà có thể dự phòng bằng vắc xin, đồng thời, ngành Y tế cũng khuyến cáo người dân tăng cường thực hiện các biện pháp phòng tránh bệnh ho gà. * Ca bệnh tăng, tiềm ẩn nhiều nguy cơ Trong 6 tháng đầu năm 2025, Cần Thơ (cũ) đã ghi nhận 14 trường hợp ho gà, tăng hơn so với cùng kỳ, trong đó, trẻ nhỏ nhất 1 tháng tuổi, trẻ lớn nhất 20 tháng tuổi. Đáng chú ý, có 50% các ca bệnh chưa được tiêm chủng hoặc chưa đến tuổi tiêm vắc xin phòng bệnh ho gà.
Phụ nữ mang thai nên tiêm vắc xin ho gà trong giai đoạn đầu của tam cá nguyệt thứ 3 của mỗi lần mang thai.
Hiện nay đang vào mùa mưa thời tiết thay đổi thất thường, tạo điều kiện thuận lợi cho tác nhân gây bệnh phát triển, lây lan và làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh truyền nhiễm, nhất là các bệnh lây truyền qua đường hô hấp như bệnh ho gà. Đồng thời, đối với học sinh ở lứa tuổi mầm non có nguy cơ lây lan bệnh ho gà nếu các cơ sở giáo dục, nhất là các trường mầm non, nhà trẻ gia đình không thực hiện tốt các biện pháp cá nhân, vệ sinh môi trường phòng chống bệnh ho gà. Bên cạnh đó, việc gián đoạn trong cung ứng các vắc xin của Chương trình Tiêm chủng mở rộng trong thời gian qua đã ảnh hưởng đến tỷ lệ tiêm chủng các vắc xin trên toàn quốc. Nhiều trường hợp trẻ chưa được tiêm chủng đúng lịch hoặc chưa tiêm chủng đủ các mũi vắc xin phòng bệnh ho gà là yếu tố nguy cơ làm xuất hiện các ca bệnh ho gà trong thời gian tới. Bệnh ho gà khởi đầu có thể không sốt hoặc sốt nhẹ, có viêm long đường hô hấp trên, mệt mỏi, chán ăn và ho. Cơn ho gà rất đặc trưng, biểu hiện trẻ ho rũ rượi không thể kìm hãm được, sau đó là giai đoạn thở rít như tiếng gà gáy. Cuối cơn ho thường chảy nhiều đờm dãi trong suốt và sau đó là nôn. Bệnh có thể dẫn đến những biến chứng nguy hiểm như viêm phế quản, viêm phổi thậm chí suy hô hấp và tử vong, nhất là ở trẻ chưa được tiêm hoặc tiêm chưa đầy đủ vắc xin phòng bệnh ho gà. Bệnh ho gà lây truyền do tiếp xúc trực tiếp qua đường hô hấp có các dịch tiết từ niêm mạc mũi họng bệnh nhân khi ho, hắt hơi. Tính lây truyền rất cao ngay sau khi bị phơi nhiễm với giọt nước miếng của bệnh nhân, nhất là đối với những người sinh hoạt trong cùng một không gian khép kín lâu dài như hộ gia đình, trường học,… * Tăng cường công tác phòng chống Trước tình hình dịch bệnh ho gà đang có dấu hiệu gia tăng, để chủ động kiểm soát, phòng chống và hạn chế tối đa nguy cơ lây lan trong cộng đồng, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP Cần Thơ (CDC Cần Thơ) có Công văn số 970 ngày 24/6/2025 tăng cường công tác phòng, chống bệnh ho gà. Theo đó, CDC Cần Thơ yêu cầu các đơn vị tăng cường hoạt động giám sát, phát hiện sớm các trường hợp mắc hoặc nghi ngờ mắc ho gà tại cộng đồng và các cơ sở khám chữa bệnh để điều tra, lấy mẫu xét nghiệm, triển khai xử lý triệt để các ổ dịch mới phát sinh. Thực hiện tốt công tác thu dung, điều trị, cấp cứu bệnh nhân, kiểm soát nhiễm khuẩn và phòng chống lây nhiễm chéo trong các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh. Tổ chức triển khai tiêm chúng thường xuyên cho các đối tượng thuộc Chương trình Tiêm chủng mở rộng đảm bảo an toàn, hiệu quả; rà soát, tổ chức tiêm bù, tiêm vét cho những đối tượng chưa tiêm đủ mũi vắc xin phòng bệnh ho gà. Đẩy mạnh truyền thông về nguy cơ mắc bệnh và các biện pháp phòng chống bệnh ho gà, các bệnh dự phòng bằng vắc xin để người dân chủ động thực hiện phòng bệnh; vận động các gia đình đưa trẻ em đi tiêm chủng vắc xin đầy đủ, đúng lịch. Hướng dẫn các cơ sở giáo dục, nhất là các trường mẫu giáo, trường mầm non, nhà trẻ triển khai các hoạt động phòng, chống dịch bệnh như bảo đảm vệ sinh sạch sẽ, thông thoáng lớp học và có đủ ánh sáng; thực hiện tốt vệ sinh cá nhân, thường xuyên rửa tay bằng xà phòng với nước sạch; theo dõi chặt chẽ sức khỏe học sinh, phát hiện kịp thời những trường hợp có dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh và thông báo cho cơ sở y tế để phối hợp xử lý kịp thời. Báo cáo kịp thời, đầy đủ các trường hợp bệnh, ổ dịch qua Hệ thống quản lý giám sát bệnh truyền nhiễm theo quy định tại Thông tư số 54/2015/TT-BYT ngày 28/12/2015 của Bộ Y tế hướng dẫn chế độ thông tin báo cáo và khai báo bệnh, dịch bệnh truyền nhiễm. * Tiêm vắc xin là biện pháp phòng bệnh hiệu quả nhất Theo các chuyên gia, tiêm vắc xin phòng bệnh ho gà chính là biện pháp phòng bệnh chủ động và hiệu quả nhất. Các gia đình có trẻ trong độ tuổi tiêm chủng cần đưa trẻ em đi tiêm chủng vắc xin ho gà đầy đủ, đúng lịch. Hiện nay, vắc xin phòng bệnh ho gà được tiêm miễn phí cho trẻ trong độ tuổi tiêm chủng theo Chương trình Tiêm chủng mở rộng tại tất cả các Trạm Y tế xã, phường, thị trấn trên toàn quốc. Trẻ em thực hiện tiêm chủng bắt buộc theo lịch của Chương trình tiêm chủng mở rộng vào thời điểm trẻ 2-3-4 tháng tuổi và tiêm nhắc lúc trẻ 18 tháng. Đối với trẻ vị thành niên nên thực hiện tiêm chủng 1 mũi nhắc khi trẻ được 11-12 tuổi hoặc 10 năm kể từ liều tiêm cuối cùng của vắc xin có thành phần ho gà để tăng cường khả năng miễn dịch. Phụ nữ mang thai nên tiêm vắc xin ho gà trong giai đoạn đầu của tam cá nguyệt thứ 3 của mỗi lần mang thai. Việc truyền kháng thể ho gà từ mẹ sang con qua nhau thai giúp bảo vệ chống lại bệnh ho gà trong giai đoạn đầu đời, trước khi trẻ sơ sinh có đến tuổi tiêm chủng mũi cơ bản bắt đầu từ 2 tháng tuổi. Tất cả người trưởng thành chưa từng tiêm vắc xin có thành phần ho gà đều nên tiêm chủng, đặc biệt là các đối tượng người cao tuổi, người có bệnh nền, người chăm sóc chính hoặc tiếp xúc trực tiếp thường xuyên với trẻ chưa được tiêm chủng, nhân viên y tế,... Nên tiêm nhắc lại mỗi 10 năm để tăng cường khả năng miễn dịch.
